جایگاه زن در فرهنگ مرد سالار افغانستان!
جایگاه زن در فرهنگ مرد سالار افغانستان!
به بهانه شکست الهـــــــــــــــه "سُرور" در پروسه چهارمین دور ستاره افغان!!؟
دوستان عزیز درود بر شما!
دقیقاً دوازه و نیم بجه شب است، هیچ خوابم نمیبرد! تنها در یک اطاق در مهمان خانه شبکه انکشافی آغاخان در ولایت بدخشان، در نزدیکی کوه های سر به فلک کشیده پامیر قرار دارم. پهلویم کسی نیست که با او درد دل کنم و هزاران لعنت بر بستر فرهنگی خشین مرد سالاری در افغانستان بفرستم! لب تاپم را روشن کردم در حالیکه به مشکل صفحه کیبورد را میبینم، خواستم که چند سطر بنویسم تا درد دلم کم شود!
امشب شب جمعه است و تازه تاریخ 23 ماه جنوری سال جاری داخل شده است. از روی تصادف امشب تلویزیون مهمانخانه، شبکه طلوع را نمیگرفت. هشت بجه شب به یکی از دوستان بامیانی ام بنام اقبال صوفی زاده، تحلیل گر خطرات آفات طبیعی در دفتر دیگر آغاخان بنام فوکس است، با او زنگ زدم و از وی پرسیدم که برنامه ستاره افغان ساعت چند شروع میشود؟ وی گفت که ساعت هشت و چهل و پنج دقیقه شب. سراسیمه یکی از محافظین دفتر را با خودم گرفته و پیاده نیم ساعت تا اطاق رفیقم رفتم که ببینم الهه جان سُرور امشب با هنر نمایی اش چه محشر بر پا میکند؟
اما کاش هیچ نمیرفتم تا وضعیت روحی ام چنین خراب نمیشد! قبل از شروع برنامه در تبلیغات تلویزون نشان داد که الهه جان با صدای زیبایش این آهنگ هزاره گی را زمزمه میکرد «تو که موری نَمودی خانه موره – نمودی خانه و کاشانه موره - بچیینیم دانه دانه گُل ده رای شی – ازی آغیل امو نازدانه موره ه ه ه ه ه ه ه ه ه - تو کی موری، تو کی موری بوگی کی میایی - ده وختای گُل نی میایی»؛ خواندنش واقعاً که به دلها چنگ میزد. اما متاسفانه در اخیر دیدم که الهه جان شکست خورد و مقام هشتم را درین جشنواره از آن خود کرد! شکست که واقعاً توهین به استعداد و صدای زیبایش بود. شکست که واقعاً جرئت انسانی را گرفت که نماد از طبقه همیشه محکوم و انسان های درجه دوم تلقی شده (زن) که بقول خودش با قبول هزاران موانع فامیلی و اجتماعی هوای هنرمند شدن را در سرداشت!
اگر شکایت را از فرهنگ سنتی افغانستان کنار گذاشته و دیدگاه مردم هزاره را در مورد این هنر مند دوست داشتنی به بحث بگیرم؛ میتوان ادعا کرد که الهه "سُرور" پادشاه شکیب همدم و حمید سخی زاده بود که آنها با اخذ رای قومی مقام اول و دوم را در جشنواره اول و سوم ستاره افغان ازان خود کردند!
اما متاسفانه بینیش های زن یا دختر ستیز مردم ما باعث آن شد تا یک دختری هزاره که شاید میتوانست درآینده با صدای گیرا اش مظلومیت مردم مارا در قالب هنر به جهانیان نشان دهد، به جرم دختر بودنش به باد فراموشی گرفته شد.
ضیا شفایی
January 23, 2009